Nee, elke dag een glas wijn drinken is geen gezonde gewoonte die je voor je gezondheid hoeft aan te houden. Er is geen goed bewijs dat de mogelijke voordelen opwegen tegen de gezondheidsrisico’s van alcohol, waaronder kanker. Het Voedingscentrum adviseert daarom om geen alcohol te drinken.
Waarom heeft een dagelijks glas wijn toch een gezond imago?
Vooral rode wijn heeft lang het imago gehad goed te zijn voor je hart. Dat komt onder meer door onderzoeken waarin mensen die matig dronken gezonder leken dan mensen die geen alcohol dronken. Maar zo’n verband bewijst niet dat wijn de oorzaak is van een betere gezondheid.
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) legt uit dat de uitkomsten mede afhangen van welke groepen worden vergeleken en hoe onderzoekers andere factoren meenemen. Een verschil in gezondheid kun je dus niet zomaar aan dat ene glas toeschrijven.
Ook in het ELLE-artikel over dagelijks wijn drinken waarschuwen diëtisten Michelle Routhenstein en Kailey Proctor voor het idee dat wijn een gezondheidsmiddel is. De bruikbare kern: iets lekker vinden is een andere reden om het te drinken dan denken dat je lichaam het nodig heeft.
Maken antioxidanten rode wijn gezonder?
Rode wijn bevat polyfenolen, plantaardige stoffen waaronder resveratrol. Die stof komt onder meer voor in de schil van rode druiven en wordt onderzocht vanwege mogelijke gezondheidseffecten. Maar de aanwezigheid van zulke stoffen maakt de alcohol in wijn niet onschadelijk.
Een gunstige eigenschap van één bestanddeel bewijst niet dat het hele drankje gezond is. Je hoeft bovendien geen wijn te drinken om plantaardige stoffen binnen te krijgen. Groente, fruit en andere plantaardige voedingsmiddelen passen in een gevarieerd eetpatroon zonder dat je daarvoor alcohol nodig hebt.
Volgens het Voedingscentrum kun je niet zeggen dat rode wijn gezonder is dan witte wijn of bier. Het idee dat rode wijn door antioxidanten goed is voor het hart, is niet goed en voldoende aangetoond.
Welke risico’s heeft elke dag een glas wijn?
Ook bij kleine hoeveelheden is alcohol niet risicovrij. Hoeveel risico je persoonlijk loopt, hangt van meerdere factoren af, waaronder hoeveel je drinkt en hoe lang je dat doet. In het algemeen geldt: minder alcohol betekent minder risico.
Wat is het verband met kanker?
Alcohol kan verschillende soorten kanker veroorzaken, waaronder borst- en darmkanker. Bij de afbraak van alcohol ontstaat acetaldehyde, een schadelijke stof die DNA kan beschadigen.
De WHO beschrijft geen grens waaronder het kankerrisico door alcohol afwezig is. Dat betekent niet dat iemand door één glas onvermijdelijk ziek wordt. Het betekent wél dat ‘weinig drinken’ niet hetzelfde is als ‘zonder risico drinken’.
Helpt een glas wijn om beter te slapen?
Alcohol kan je slaperig maken, maar dat is iets anders dan beter slapen. Het Voedingscentrum beschrijft dat de slaap na alcohol onrustiger en minder diep kan zijn en dat de REM-slaap wordt verstoord. Daardoor kun je minder uitgerust wakker worden, ook als je genoeg uren in bed ligt.
Drink je ’s avonds vooral om makkelijker in slaap te vallen? Dan is het zinvol om die gewoonte eens te bekijken. Lees ook waarom je moe wakker kunt worden terwijl je genoeg slaapt.
Betekent dagelijks drinken dat je verslaafd bent?
Nee, dagelijks drinken is op zichzelf geen diagnose. Alcohol is wel verslavend en een vast drinkmoment kan steeds vanzelfsprekender worden. Let daarom niet alleen op het aantal glazen, maar ook op de rol die wijn krijgt.
Vind je overslaan lastig, drink je vaker meer dan je van plan was of heb je alcohol nodig om te ontspannen? Dat zijn goede redenen om je gebruik met je huisarts te bespreken, zonder jezelf eerst een etiket op te plakken.
Hoeveel wijn zit er eigenlijk in één glas?
Een Nederlands standaardglas wijn is volgens het Voedingscentrum 100 milliliter wijn met 12% alcohol. Dat bevat ongeveer 10 gram alcohol. Een ruim ingeschonken wijnglas kan dus meer dan één standaardglas bevatten.
Bij hetzelfde alcoholpercentage ziet dat er zo uit:
| Ingeschonken hoeveelheid | Aantal standaardglazen bij 12% alcohol |
|---|---|
| 100 milliliter | 1 |
| 150 milliliter | 1,5 |
| 200 milliliter | 2 |
Deze verhoudingen zijn geen drinkadvies. Ze maken alleen zichtbaar waarom ‘ik drink maar één glas’ weinig zegt zonder te weten hoeveel erin zit. Bij een hoger alcoholpercentage krijg je met dezelfde hoeveelheid wijn bovendien meer alcohol binnen.
Is één glas per dag dan niet de aanbevolen hoeveelheid?
Een hoeveelheid die als bovengrens wordt genoemd, is geen hoeveelheid die je dagelijks zou moeten drinken. Ook de omschrijving ‘matig drinken’ betekent niet dat een drinkpatroon gezond of veilig is.
De geraadpleegde pagina van het Voedingscentrum adviseert om geen alcohol te drinken en vermeldt dat er geen goed wetenschappelijk bewijs is voor positieve gezondheidseffecten van alcohol. Begin dus niet met wijn drinken om je hart te beschermen. Drink je al, dan kan minderen of stoppen je gezondheidsrisico’s verkleinen.
Alcoholvrije dagen zijn daarbij geen spaarpot: minder drinken door de week maakt veel drinken in het weekend niet onschadelijk.
Hoe vervang je het dagelijkse wijntje zonder je fijne moment kwijt te raken?
Kijk eerst wat het glas voor je betekent. Gaat het om de smaak, samen aan tafel zitten of het gevoel dat je werkdag voorbij is? Vaak kun je dat prettige moment behouden en alleen het drankje veranderen.
Een paar haalbare stappen:
- Kies vooraf een alternatief. Zet water, bruiswater of thee klaar voordat je normaal wijn inschenkt.
- Behoud je pauze. Ga wel even zitten, zet muziek op of praat samen bij. Het rustmoment hoeft niet te verdwijnen.
- Maak je gewoonte zichtbaar. Noteer een paar dagen wanneer, hoeveel en waarom je drinkt. Een paar woorden zijn genoeg.
- Vraag steun. Vertel iemand dat je het automatische wijntje wilt overslaan, zodat je niet telkens opnieuw hoeft uit te leggen waarom.
Kies je alcoholvrije wijn, controleer dan het etiket: ‘alcoholvrij’ betekent niet altijd 0,0%. Water en thee zonder suiker zijn eenvoudige alternatieven voor dagelijks gebruik.
Wanneer is hulp bij minderen verstandig?
Neem contact op met je huisarts als minderen niet lukt, je gebruik je bezighoudt of alcohol problemen geeft met je gezondheid, werk of relaties. Je hoeft niet te wachten tot je veel drinkt om hulp te mogen vragen.
Drink je langdurig veel, of krijg je bij overslaan last van trillen, zweten of sterke onrust? Overleg dan met je huisarts voordat je abrupt stopt; ontwenningsverschijnselen kunnen medische begeleiding nodig maken.
De conclusie hoeft geen oordeel over jouw avondritueel te zijn. Je hoeft wijn alleen niet als iets gezonds te zien. Een fijn moment voor jezelf blijft waardevol, ook zonder alcohol.